Toezine

Wekelijkse verdieping voor professionals in toezicht, handhaving en inspectie

Bezig met laden...
Betere waterkwaliteit door handhaving met simkaart

Betere waterkwaliteit door handhaving met simkaart

Mobiele meetapparatuur, ondernemersavonden en een nauwe samenwerking met stakeholders. Het zijn de ingrediënten van de innovatieve aanpak waarmee het Hoogheemraadschap van Delfland illegale lozingen in de glastuinbouw aanpakt.

Tussen 2005 en 2010 werden op initiatief van het hoogheemraadschap alle glastuinbouwbedrijven in het gebied aangesloten op het riool. “Hiermee wilden we voorkomen dat ondernemers verontreinigd water zouden lozen op het oppervlaktewater”, vertelt Joost Hooimeijer, coördinator Toezicht en Handhaving bij het Hoogheemraadschap van Delfland. “Uit metingen bleek echter dat de waterkwaliteit nauwelijks verbeterde. De reguliere bedrijfsbezoeken leverden bovendien te weinig inzicht in de bronnen van die verontreiniging op. Tijd dus voor een nieuw plan van aanpak.”

Fijnmazig meetnetwerk

“De nieuwe aanpak van het hoogheemraadschap vult traditioneel toezicht – via regelmatige bedrijfsbezoeken – aan met innovatieve techniek”, vertelt Hooimeijer.
“We hebben nu zicht op illegale lozingen die met het traditionele inspectierondje rond de kas onzichtbaar zouden zijn gebleven.”
“Na eerst alle waterstromingen in onze polders in kaart te brengen, plaatsen we op strategische punten meetapparatuur die voorzien is van een simkaart. De meetapparatuur kan daardoor draadloos meetgegevens versturen.” Het systeem levert lokale en real time informatie over bijvoorbeeld pH- en EC-waarden. Stijgen of dalen die waarden, wat kan duiden op een lozing, dan volgt er een alarmering. De handhavers kunnen dan direct actie ondernemen en het betreffende gebied nader onderzoeken. “Door de nieuwe meetapparatuur hebben we nu zicht op illegale lozingen die met het traditionele inspectierondje rond de kas onzichtbaar zouden zijn gebleven.”
“Omdat de apparatuur mobiel is, kunnen we het meetnetwerk rond een afvalbron steeds fijnmaziger maken en heel gericht bepaalde kassen inspecteren”, licht Hooimeijer toe. “Gebiedsgericht monitoren en doel­gericht handhaven dus. Dat kost weliswaar extra mankracht, maar het levert een aantoonbaar betere waterkwaliteit op.”

Waterroutes

Naast de inzet van innovatieve apparatuur is het hoogheemraadschap ook structureler in gesprek met alle partijen die een belang hebben bij een goede waterkwaliteit. Denk aan de NVWA, gemeenten, de omgevings­diensten en LTO Glaskracht.
“Met name de samenwerking met LTO zorgt voor draagvlak voor onze aanpak bij de ondernemers zelf. Voor de glastuinbouwondernemers is schoon en gezond water in sloten namelijk belangrijk om de milieu­doelstellingen te behalen. Dat draagvlak versterken we bovendien met een bewoners- of ondernemersavond. Die organiseren we op het moment dat we beginnen met het meten in een nieuwe polder. We leggen uit wat we gaan doen en waarom. Hierdoor neemt de bewustwording rond het belang van een goede waterkwaliteit toe – ook binnen de glastuinbouw zelf – en brengt het gedragsverandering teweeg.”
"Bewustwording is belangrijk", benadrukt Hooimeijer. “Lang niet iedere illegale lozing is namelijk bewust. Een tuinder die een bestaande kas heeft overgenomen, weet lang niet altijd hoe de waterroutes lopen. Deze gevallen bestraffen we dan ook minder zwaar dan gevallen waarin willens en wetens verontreinigd afvalwater wordt geloosd.”

Economische afweging

“Niet elke ontdekte lozing leidt tot gedragsverbetering bij de ondernemer”, geeft Hooimeijer toe. “Een tuinder die zijn afvalwater kwijt moet en geen goede aansluiting heeft op het riool, maakt vaak een economische afweging. En dan weegt onze boete niet op tegen het financiële voordeel van een illegale lozing. Dat betekent dat we dan moeten opschalen, hoewel dat soms best lastig is door onze beperkte capaciteit. Uiteraard zoeken we, samen met de Unie van Waterschappen, naar een passende oplossing. De verontreiniging moet namelijk stoppen. Een economische afweging is onacceptabel.”
“In het eerste kwartaal van dit jaar hebben we kunnen voorkomen dat er maandelijks 12.000 kubieke meter verontreinigd afvalwater is geloosd.”
Volgens het hoogheemraadschap is de nieuwe gebiedsgerichte aanpak een succes. “Zo hebben we in het eerste kwartaal van dit jaar kunnen voor­komen dat er maandelijks 12.000 kubieke meter verontreinigd afvalwater – evenveel als zo’n vijf olympische zwembaden – op het oppervlaktewater is geloosd. Een mooi resultaat, wat ervoor heeft gezorgd dat ook andere waterschappen interesse hebben in onze aanpak. Want wat wij hier doen in Delfland, kan natuurlijk ook in andere gebieden tot successen leiden.”